Melih Cevdet Anday

13 Mart 1915 yılında İstanbul’da doğan Cumhuriyet dönemi kültür ve sanat insanlarından Melih Cevdet Anday, ortaokula kadar İstanbul’da eğitim görür. Ankara’da okuduğu lise yıllarında Orhan Veli ve Oktay Rıfat ile tanışır.

Liseden sonra Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi’ne kaydolan Melih Cevdet Anday, Devlet Demiryolları’nda memur olarak çalıştığı için öğrenimine devam edemez. Çalıştığı kuruluş tarafından sosyoloji öğrenimi görmek üzere Belçika’ya gönderilir.

Ukde isimli şiiri 1936’da Varlık Dergisi’nde yayımlandıktan sonra; Ses, Yaprak, Yeditepe, Papirüs, Yeni Ufuklar, Yeni Dergi, Soyut, Ataç, Dönem, Yön gibi dergilerde de şiirleri çıkar. Liseden arkadaşları Orhan Veli ve Oktay Rifat ile birlikte 1941 yılında Garip isimli şiir kitabını çıkarır.

Bu akımla Türk şiirindeki yenilenmeyi başlatmış olurlar. Daha sonra Melih Cevdet Anday, “Kolları Bağlı Odysseus” ile kendine özgü felsefi şiir akımını başlatır ve “Garip Akımı”ndan ayrılır.

Hasan Ali Yücel’in tavsiyesi ile Milli Eğitim Bakanlığı Neşriyat Müdürlüğü’ne memur olarak atanır. Bakanlığın el değiştirmesi sonrasında iki defa aynı göreve daha atanır ve görevden alınır. Anday, bir süre sonra bu görevinden ayrılarak İstanbul’a döner.

1953-1954 yılları arasında Akşam Gazetesi’nin edebiyat ve sanat sayfasını hazırlar. Fikirleri sebebiyle işten çıkarılır. Doğan Kardeş Yayınları’na geçer ve çeviriler yapar. Buradaki görevinden de aynı sebeple ayrılmak zorunda kalır.

1956’da yayınladığı “Yanyana” adlı şiir kitabı, 142. maddeye aykırı olduğu gerekçesiyle 1964’te yasaklanır. Anday gerek şiir kitaplarıyla, gerekse daha sonraları yöneldiği roman ve tiyatro alanlarındaki eserleriyle birçok ödül alır.

1958’den itibaren Tercüman, Büyük Gazete, Yeni Tanin ve İkdam’da kendi adıyla ve çeşitli takma adlarla denemeler ve makaleler yazar, tefrika romanlar yayınlar. 1960’ta Nadir Nadi’nin desteğiyle Cumhuriyet’te köşe yazıları yazmaya başlar. Bu gazetedeki yazılarını 1997’ye kadar sürdürür.

Melih Cevdet Anday, İstanbul Belediye Konservatuarı Tiyatro Bölümü’nde diksiyon, özel bir tiyatro okulunda mitoloji dersleri verir. 1964-1969 yılları arasında TRT’de yönetim kurulu üyeliği, 1979-1980 yıllarında da Paris’te eğitim müşavirliği görevlerinde bulunur.

UNESCO’nun Courrier dergisi, 1971 yılında onu Cervantes, Dante, Tolstoy, Unamuno, Seferis ve Kawabata düzeyinde, bir edebiyat adamı olarak gördüğünü açıklar.

Melih Cevdet Anday, 28 Kasım 2002’de 87 yaşında yaşama veda eder.

Eserleri

Şiir
•    Garip (1941, Orhan Veli ve Oktay Rifat’la birlikte)
•    Rahatı Kaçan Ağaç (1946)
•    Telgrafname (1952)
•    Yanyana (1956)
•    Kolları Bağlı Odysseus (1962)
•    Göçebe Denizin Üstünde (1970)
•    Teknenin Ölümü (1975)
•    Sözcükler (1978, toplu şiirler)
•    Ölümsüzlük Ardında Gılgamış (1981)
•    Tanıdık Dünya (1984)
•    Güneşte (1989)
•    Yağmurun Altında (1995)
•    Yalan
•    Şinanay
•    Tohum
•    Tek Başına
•    Anı
Roman
•    Zifaftan Önce (1957 – Murat Tek adıyla)
•    Yağmurlu Sokak (1959 – Murat Tek adıyla)
•    Dullar Çıkmazı (1962 – Murat Tek adıyla)
•    Bir Gecede Üç Erkek (Murat Tek adıyla)
•    Aylaklar (1965)
•    Gizli Emir (1970)
•    İsa’nın Güncesi (1974)
•    Raziye (1975)
Şiir Üzerine Yazılar
•    Anlamın Anlamı
•    Çağlar Geçiyor
•    Şiir Üzerine
•    Şiirin Vazgeçilmez Üç Dönemi
•    Şiirin Anlamı
•    Uzun Şiir – Kısa Şiir
•    Yarın Düşüncesi
Tiyatro Oyunu
•    İçerdekiler (1965)
•    Mikadonun Çöpleri (1967)
•    Yarın Başka Koruda
•    Dikkat Köpek Var
•    Ölüler Konuşmak İster
•    Müfettişler (1972)
•    Ölümsüzler (1984)

 

Oylamak ister misin?

0 puan
Upvote Downvote

Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Loading…

0

Comments

0 comments

Mahmut Karatoprak, Suyun Boğulduğu Yer

F. Erdoğan Sarma Heykel Sergisi